A chamada variante oeste de Caldas de Reis leva máis de vinte anos presente no debate sobre as infraestruturas da comarca. O proxecto naceu coa idea de reducir o tráfico no centro da vila, pero co tempo acabou ligado tamén á conexión do porto de Vilagarcía coa AP-9, o que ampliou o seu alcance e a polémica.
O problema inicial (anos 90 – comezos dos 2000)
Caldas sitúase nun punto clave da rede viaria, onde conflúen a N-550 (Pontevedra-Santiago) e a N-640 (Vilagarcía-Lugo). Ambas atravesan o centro urbano, xerando durante anos un intenso tráfico, incluído transporte pesado.
Xa a finais dos anos noventa comeza a falarse da necesidade dunha variante ou circunvalación para sacar o tráfico de paso da vila.
Primeiros estudos e novas propostas (2000-2009)
Nos primeiros anos do século XXI aparecen os primeiros estudos técnicos. Ao mesmo tempo xorde a idea de mellorar a conexión entre o porto de Vilagarcía e a AP-9.
Nese contexto propónse a autovía Baión-Curro, que pretendía facilitar a saída do porto e reducir tráfico en varios núcleos, entre eles Caldas. A crise económica e os cambios políticos fixeron que a iniciativa quedase paralizada.
Anos de parálise (2010-2018)
Durante case unha década o proxecto apenas avanza. O debate mantense na hemeroteca e nas reclamacións institucionais, mentres continúa o problema do tráfico na N-550 ao seu paso pola vila.
Recuperación do proxecto (2019-2022)
O Ministerio de Transportes retoma a idea e inicia un estudo informativo para unha variante ao oeste de Caldas.
A proposta contempla unha estrada duns oito quilómetros que conectaría a N-640 en Baión coa N-550 ao sur da vila, con varios enlaces e viadutos.
As críticas e a mobilización (2023-2025)
Cando se coñecen os trazados concretos xorden as primeiras críticas. Veciños de parroquias como Saiar, Godos, Bemil ou Arcos da Condesa alertan do impacto sobre vivendas, terras agrícolas e o territorio.
En 2025 créase unha plataforma veciñal contraria á variante, organízanse mobilizacións e preséntanse milleiros de alegacións ao proxecto.
A retirada do proxecto (2026)
En marzo de 2026 o Goberno central anuncia a retirada do proxecto da variante oeste, tras a forte contestación social e a falta de consenso institucional.
O estudo informativo queda así en proceso de arquivo e ábrese unha nova etapa para buscar alternativas.
Un debate que segue aberto
A cancelación do proxecto non resolve o problema inicial. Caldas continúa afrontando o reto de mellorar a mobilidade sen comprometer o territorio, polo que o debate sobre posibles solucións segue aberto na comarca.
